علت خاموش شدن بخاری گازی و روشهای رفع آن

با شروع فصل سرد زمستان بخاری گازی دوباره به یکی از پرکاربردترین وسایل منازل تبدیل می شود اما گاهی پیش میاد که بخاری در حال کار کردن یهو خاموش میشود. خاموش شدن ناگهانی بخاری تو اون سرما که حتی ممکن هوا برفی هم باشه میتونه خیلی آزار دهنده باشه و حتی باعث بیماری یا سرماخوردگی فرزندان دلبند شما بشه .

در این نوشته به زبان ساده بررسی می کنیم چرا بخاری گازی که روشن بوده، به یکباره خاموش می شود؟ چه دلایلی باعث آن هستند و چجوری میشه تا جای ممکن خودمون مشکل رو برطرف کنیم.

خرابی ترموکوپل بخاری گازی

طرز کار ترموکوپل بخاری، از اتصال دو فلز غیر همجنس می‌باشد. وظیفه ترموکوپل در بخاری گازی به اینگونه است، هنگامی که بخاری روشن می‌شود، گرما به محل اتصال این دو نوع فلز برخورد می‌کند و سبب ایجاد جریان الکتریکی می‌شود. ترموکوبل گاز از یک طرف به پیلوت بخاری و از طرف دیگر به بویین متصل است. جریان الکتریسیته سبب می‌شود تا واشر پلاستیکی مسیر بوبین پایین قرار بگیرد و مسیر گاز باز شود. برای همین هنگام روشن کردن باید شمعک را کمی نگه دارید تا ترموکوپل گرم و مسیر گاز باز شود. به همین دلیل به محض خاموش شدن شعله، ترموکوپل سرد شده و مسیر گاز بسته می‌شود. در ادامه به تفضیل کاربرد ترموکوپل در بخاری را مورد بررسی قرار خواهیم داد:

• قطع خودکار گاز
• فعال نگه داشتن بوبین
• حفظ جریان گاز و مکانیزم خاموش شدن اضطراری.

نقش حیاتی ترموکوپل در بخاری گازی این است که به عنوان یک سنسور ایمنی شعله عمل کند تا در صورت خاموش شدن ناگهانی شمعک (پیلوت)، از نشت گاز جلوگیری کند. در نتیجه مهم‌ترین نقش ترموکوپل در بخاری افزایش ایمنی و تضمین کارکرد وسایل خواهد بود. اما اگر ترموکوپل خراب یا کثیف ،شود تصور میکند شعله خاموش است و بلافاصله گاز را قطع میکند.

نشانه های خراب شدن ترموکوپل

بخاری روشن می شود اما بعد از چند ثانیه خاموش میگردد.

شعله پیلوت بخاری ناپایدار است و گاهی خودش خاموش میشود.

هنگام روشن کردن بخاری باید مدت زیادی ولوم درجه حرارت را نگه دارید تا شعله روشن  بماند.

راه حل های پیشنهادی

ابتدا نوک ترموکوپل را با سنباده نرم یا پارچه خشک تمیز کنید.

مطمئن شوید نوک ترموکوپل دقیقا  در مسیر شعله پیلوت قرار دارد.

اگر مشکل برطرف نشد احتمالاً ترموکوپل سوخته و باید توسط تعمیرکار تعویض شود.

گرفتگی یا مشکل در پیلوت شعله

پیلوت همان شعله ی کوچکی است که همیشه روشن میماند تا بتواند شعله اصلی و بلند بخاری را روشن کند . اگر این شعله به درستی نسوزد یا مسیر گاز به آن مسدود شود، بخاری خاموش می شود.

 دلایل روشن نشدن شمعک بخاری گازی

دلایل رایج خرابی پیلوت

ورود گرد و غبار و دوده به سوراخ پیلوت.

نوسان یا کمبود فشار گاز

تنظیم نبودن اندازه شعله پیلوت خیلی کوچک یا خیلی زرد

راه حلهای کاربردی

مسیر پیلوت را با یک سوزن باریک یا دمنده هوا ( جارو برقی یا بلوور ) تمیز کنید.

در صورت مشاهده شعله زرد ( احتراق ناقص )  یا دودزا تنظیم پیلوت را اصلاح کنید تا شعله آبی و ثابت باشد.

فشار گاز را بررسی کنید، اگر کم است ممکن است رگلاتور یا شلنگ گاز ایراد داشته باشد.

خرابی سنسور اکسیژن یا سیستم ODS

امروزه بیشتر بخاری های گازی  دارای سیستم ایمنی ODS هستند. این سیستم برای حفظ جان کاربران طراحی شده و وقتی حس کند اکسیژن محیط کم شده ( درصد اکسیژن محیط 18 درصد و کمتر شود)، بلافاصله گاز را قطع می کند تا از خفگی جلوگیری شود.

اما اگر این سنسور کثیف یا معیوب شود حتی در شرایطی که اکسیژن کافی نیز در محیط باشد باعث خاموش شدن بخاری می شود.

سنسور اکسیژن بخاری گازی یا ODS معمولاً در نزدیکی مشعل بخاری گازی قرار دارد و بخشی از سیستم احتراق دستگاه است. این سنسور شامل یک شعله‌پخش‌کن و یک ترموکوپل است که شعله پایلوت را کنترل می‌کنند. محل دقیق آن به طراحی بخاری بستگی دارد، اما معمولاً در قسمتی قرار دارد که بتواند به طور مستقیم سطح اکسیژن محیط را اندازه‌گیری کند.

نشانه های خرابی سنسور ODS

بخاری بدون هیچ دلیلی در اتاقی با تهویه مناسب خاموش میشود.

شعله بخاری، زرد است.

پس از چند دقیقه روشن بودن بخاری خود به خود خاموش می شود.

روش برطرف کردن مشکل

ابتدا اطراف دریچه های ورودی هوا را تمیز کنید تا گرد و خاک مانع عملکرد سنسور نشود.

از مسدود نبودن مسیر دودکش اطمینان حاصل کنید.

اگر با وجود این اقدامات مشکل باقی ماند سنسور باید توسط تعمیرکار تعویض شود.

فشار گاز کم یا نوسان در گاز شهری

یکی از شایع ترین دلایل خاموش شدن ،بخاری کمبود فشار گاز است این مشکل معمولاً در زمستان و ساعات اوج مصرف (مثل شبها) رخ میدهد.

وقتی فشار گار کم شود شعله قدرت خود را از دست می دهد و در نهایت خاموش می شود.

علائم افت فشار گاز

شعله بخاری به صورت ناگهانی کوچک یا زرد می شود.

هنگام روشن کردن شعله بخاری ضعیف تر میشود

بخاری در ساعاتی خاص از شبانه روز خاموش میشود.

راه حل

بررسی کنید که همزمان چند وسیله گاری دیگر مثل اجاق یا آبگرمکن روشن نباشند.

از شلنگ گاز با کیفیت و استاندارد استفاده کنید.

در صورت تکرار زیاد موضوع را با شرکت گاز منطقه در میان بگذارید تا فشار شبکه بررسی شود.

گرفتگی دودکش بخاری گازی

دودکش مسیر خروج گازهای سمی حاصل از احتراق بخاری است. اگر این مسیر بسته یا نیمه مسدود شود بخاری برای جلوگیری از خطر، به صورت خودکار خاموش می شود.

این موضوع یکی از دلایل مهم خاموش شدن بخاری و همچنین یکی از خطرناکترین موارد است.

علائم گرفتگی دودکش

سیاه شدن اطراف شعله یا بوی دود در فضا

بخاری مدت کوتاهی کار می کند و سپس خاموش میشود.

شعله ناپایدار یا زردرنگ

اقدامات لازم

مسير دودکش را از پشت بخاری تا انتهای لوله روی پشت بام بررسی و تمیز کنید.

از دودکش H شکل استفاده کنید تا مسیر خروجی با برف یا باد مسدود نشود.

با تست کبریت میتوانید مکش دودکش را بسنجید اگر شعله به داخل کشیده نشد، دودکش گرفته است.

 خرابی شیر کنترل گاز بخاری

شیر کنترل گاز یکی از اجزای مهم و حیاتی بخاری است که جریان گاز را تنظیم می کند، اگر این قطعه آسیب ببیند گاز به صورت ناپایدار وارد بخاری می شود و باعث خاموش شدن شعله خواهد شد.

نشانه های خرابی شیر کنترل

نمی توانید شعله را کم یا زیاد کنید.

بخاری بدون هشدار خاموش می شود.

صدای تق تق یا نشت گاز از داخل بخاری شنیده می شود.

راه حل

اگر تجربه کافی ندارید به هیچ وجه خودتان شیر گاز را باز نکنید.

حتماً با تعمیر کار حرفه ای تماس بگیرید تا قطعه بررسی و در صورت لزوم تعویض شود.

تهویه نامناسب محیط

بخاری گازی برای سوختن نیاز به اکسیژن دارد اگر در محیط بسته روشن شود اکسیژن به تدریج کم شده و بخاری خاموش می شود. این مورد نه تنها باعث عملکرد ناقص بخاری می شود بلکه از نظر ایمنی نیز بسیار خطرناک است.

توصیه های ایمنی مهم

همیشه یکی از پنجره ها را کمی باز بگذارید تا هوا جریان پیدا کند.

از روشن کردن بخاری در اتاقهای کوچک بدون تهویه خودداری کنید.

حتماً از بخاری دارای سنسور ODS استفاده کنید تا در شرایط خطرناک به صورت خودکار خاموش شود.

جمع بندی

خاموش شدن بخاری گازی ممکن است دلایل مختلفی داشته باشد؛ از خرابی ترموکوپل و پیلوت گرفته تا گرفتگی دودکش یا کاهش فشار گاز بعضی از این مشکلات ساده اند و خودتان میتوانید آنها را بررسی کنید اما اگر بخاری شما به صورت مداوم خاموش میشود یا بوی گاز احساس می کنید حتماً از تعمیر کار مجاز و متخصص کمک بگیرید.

یادتان باشد که ایمنی بخاری گازی مهمتر از هر چیز دیگری است بررسی سالانه دودکش تمیز کردن شعله و سرویس کردن قطعات، نه تنها عمر دستگاه را افزایش می دهد بلکه از خطرات جدی مثل نشت گاز یا خفگی جلوگیری می کند.